RÜÇHAN HAKKI

Bir hakkın, sıra itibariyle kendinden sonra gelen hakka önceliği olmasıdır. Örneğin;

Rehinli alacaklı; rehin edilmiş bir malm haczinde rehin sahibinin, satıştan elde edilen bedel üzerinde rüçhan hakkı vardır. Yani haczi yaptıran kimseden önce alacağını elde eder.

Ancak rehin edilmiş mala ilişkin (yani bu malla ilgili olarak) Devlet, Belediye, Vilayet vergileri; rehnin sağladığı alacaktan önce gelir ama mükellefin gelir vergisinden ya da diğer mallarına tarh edilen vergiden borcu için devletin rehinli alacaklıya göre rüçhan hakkı yoktur.

1. Haciz ve iflasta öncelik

Borçlunun malları, alacaklıları tarafından haciz edilmiş, fakat satış tutarı hepsinin ala; cağını ödemeğe yetmezse ilk olarak haciz koydurmuş alacaklı haczine esas olan takip isteminden sonra doğmuş alacaklara tercihan alacağını tahsile yetkilidir (İc. İf. K. mad. 100). Ancak, borçlunun iflası halinde rüçhan hakkına sahip alacaklılar, alacakları ilk haczi koydurmuş olan alacaklının alacağından sonra da doğmuş olsa, iflas halinde olduğu gibi tercihan alacaklarını alabilirler.

2. Rüçhan hakkı sırası

Borçlunun iflası veya haczedilen malları borçlarını ödemeye yetmemesi halinde alacaklılar 6 sıra sayılarak .birbirine göre tercihan haklarını alırlar.

Birinci sıra alacaklılar, müflisin malları tutarından alacaklarını aldıktan sonra artan kısmı ikinci sıradakine, ondan da artarsa üçüncü sıradakine gelir ve böylece altıncı sıraya kadar sürer.

Yapılan icra masrafları bütün alacaklıların alacağından önce gelir.

Birinci sırada İflas açılmasından bir önceki yıl için hizmetçi, ücretleri önceki altı ay içinde çalıştırdığı memur, hizmetli veya işçilerin ücretleri ve cenaze giderleri gelir.

İkinci sırada Borçlunun veli veya vasisi olduğu kimselerin alacakları, işçi sandıklarının alacakları vardır.

Üçüncü sırada Borçlu ve ailesinin tedavi ve bakım masraflarından doğan alacaklar (Doktor, eczacı ve ebelerin ücretleri) vardır.

Dördüncü sırada Borçlunun eşine ait mallarını sarf etmesi veya tüketmesi ya da zarara uğratması nedeniyle eşinin alacağı ile teminatı da kapanmayan yarı alacağı vardır.

Beşinci sırada Devletin vergiden doğan alacakları (belli bir malla ilgili olmayan) gelir.

Altıncı sırada İlk beş sıraya girmeyen diğer bütün alacaklar da bu sıraya girer.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*