RETRET (İADE POLİÇESİ)

Bir poliçenin kabul edilmemesi veya ödenmemesi halinde hamil, gereken kanuni işlemlere girişmek üzere müracaat hakkını kullanmak isteyecektir. Yalnız hamilin bu süre içinde, eline para geçinceye kadar beklemeğe vakti olmayabilir. Paraya da ihtiyacı vardır. Yeni bir poliçe çekmek gerekecektir. İşte bu hal karşısında muhatap hariç poliçe sorumlularından kime müracaat etmek istiyorsa onun üzerine masraflarını da ekleyerek bir poliçe çekebilir. Buna ‘‘Retret veya İade Poliçesi” denir.

Retret poliçenin yalnız ödenmemesi halinde değil, kabul edilmemesi halinde de çekileblllr. Kanunun 641/1 ci maddesine göre; “Müracaat hakkı otan herkes, poliçede aksine şart bulunmadıkça, kendisinden önce gelen borçlulardan biri üzerine çekeceği ve ibrazında ödenmesi şart olan ve “retret” denilen yeni bir poliçe İle rücuda bulunabilir”.

Görülüyor ki; retret, rücuun (müracaat etmenin) başka bir şeklidir. Şu halde retret keşidesi için;

Poliçede aksine bir şart bulunmaması lâzımdır. Örneğin, keşideci veya ciranta, senede yazacakları bir ibare ile “masrafsız iade”, “Protostosuz” gibi kayıtlarla hamili veya herhangi bir imza sahibinin retret çekmesini engellemişlerse artık retret çekilemez.

Retret’te ödenecek paranın, muhatabın (retret kimin üzerine çekiliyorsa o muhataptır) bulunduğu yerde ve ibrazında (görüldüğü anda) ödenmesi şarttır. Yani retret vadeli ve ikametgâhlı poliçe türünden olmayacaktır. Bundan maksat, kabul ve ödenmesi gecikmiş olan poliçenin bedeli retret yoluyle tahsile çalışılırken yeniden gecikmeye sebebiyet vermemektir.

1) Retretin şekli

Poliçe biçiminde düzenlenmiş örneği aşağıda görüleceği gibi retret’te “retret” ibaresi bulunacak, ayrıca ödenmemiş olan poliçenin ekli olduğu belirtilecektir. Örneğin;

2) Retretin içindeki para

Retret;

Poliçenin ödenmemiş olan bedeli ve şart kılınmışsa işlemiş’ faizini,

Vadenin girişinden başlayan % 10 gecikme veya temerrüt faizini,

Yapılan tüm masrafları,

Poliçe bedelinin kanuni komisyon ücretlerini,

Tellallık ücretini,

Retretin damga vergisini,

Poliçenin iştirası dolayısıyla tutulan iskonto bedelini,

içine alır (T.K. mad. 641/2).

Bu son maddeyi açıklamak gerekirse;

Retret, hamil tarafından çekilirse, poliçe bedeli poliçenin ödeneceği yerden önceki borçlunun ikamet yeri bulunan yer üzerine çekilen ve görüldüğünde ödenmesi şart olan bir poliçenin yürürlükte olan fiyatına göre belirlenir. Örneğin;

Poliçe bedeli Ankara’da ödenecekse ve retrette muhatap olan borçlu da Konya’da bulunuyorsa; Ankara’dan Konya üzerine görüldüğünde ödenecek aynı para için çekilen bir poliçenin üzerinden ne miktar kesinti yapılacaksa bu para da retret’e eklenir.

Retret bir ciranta tarafından çekilirse, poliçe bedeli retreti çeken kimsenin oturduğu yerden önceki borçlunun oturma yeri olan yer üzerine çekilen ibraz vadeli poliçenin yürürlükteki fiyatına göre hesaplanır. Örneğin;

Cirantanın oturma yeri Kayseri’dedir. Retret muhatabının oturma yeri de Mersin’dedir. Kayseri’den Mersin’e 1 ibraz poliçenin yürürlükteki (cari) fiyatı ne ise ona göre hesaplanacak miktar retrete dahil edilir.

Retretin tanzim ve keşidesi memleketimizde henüz yaygınlaşmamıştır. Ticaret kanunu retrete yer verdiğinden biz de buraya almış bulunuyoruz.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*