REŞİT NEDİR?

Sözlük anlamı; rüştünü ispat eden, doğru yolu bulan ve akıllıca hareket eden demektir. Yefîl dilimizdeki karşılığı “ergin” dir. Hukukta reşit;

Medeni hakları kullanmaya yeterlik (ehliyet) yaşında olan kimsedir. Reşit olma yaşı kadın ve erkek için 18 yaşını bitirmektir. Daha küçük yaşta olanlar da evlenme ile reşit olurlar. Buna “kazai rüşt” denir.

Reşit olan kimse; Temyiz (Seçme) kudretinde ise yani iyiyi kötüden ayırtedebili yorsa ve hacir altında değilse bütün medeni haklarını kullanabilir. Siyasi hakkın kullanılması ayrıdır.

Reşit olmayan ya da reşit olsa bile hacir altında bulunan kimse kendi tasarruflarıyla borç altına giremez. Bu durumda olan kişi adına kanuni mümessili bir hukuki tasarrufla mal edinebilir veya borçlanabilir.

Reşit olmayan veya reşit olsa bile hacir altında olan kişi temyiz kudretini taşıyorsa (mümeyyiz ise) kendi tasarruflarıyla ivazsız, yani karşılığını vermeden bir mal edinebilir. Kanunun insan kişiliğine tanıdığı bütün haklarım kullanabilir. Haksız bir eylem ile başkalarının zararına sebep olursa zarardan sorumlu olur.

Mümeyyiz nedir? Temyiz kuvvetine sahip olan kişi, yaptığı hareketin manasını anlayacak ve ona göre hareket edecek akli dengesi yerinde olan kimsedir. Mümeyyiz olmak, medeni haklan kullanmanın temel şartlarından biridir.

Medeni haklara gelince; bir toplumda her ferdin kural olarak soy ve uyrukluk ayrıntısı yapılmaksızın gerçek kişiliği bakımından sahip bulunduğu sübjektif haklardır; Nişanlanmak, evlenmek, unvan sahibi olmak, satmak, satınalmak, malları üzerinde dilediği tasarruflarda bulunmak gibi.

Medeni haklarını kullanma yeterliliğinde olmayan kişilerle yapılacak ticarî işlerde ve bankacılık işlemlerinde kanunun koyduğu hükümler daima gözönünde bulundurulmalıdır.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*