KANUN

Anayasada öngörülen usullere göre; yasama organı Büyük Millet Meclisi (B.M.M.) tarafından yazılı olarak konan, uyulması zorunlu hukuk kuralı “kanun” adını alır.

Büyük .Atatürk de “Kanunların en iyisi ihtiyaçtan ve olaylardan doğanıdır” demiştir. Şu halde kanun yasama organı tarafından belirli şekillere uyularak düzenlenen ve yürürlüğe girmesinden itibaren toplum için uyulması zorunlu genel, soyut ve sürekli kuralları kapsayan kullanma ve uygulama yetkisidir.

Kanunlar ilgili olduğu işlerin niteliğine göre çeşitli adlar alırlar. Kanunları ana hatlarına göre kamu hakları ve özel haklar bakımından gruplara ayırabiliriz.

A KAMU HAKLARI İLE İLGİLİ KANUNLAR

1 Anayasa

Devletin şeklini düzenleyen ve çatısını tespit eden, devlet içindeki yasama, icra ve kaza kuvvetlerinin birbiriyle olan ilişkilerini, ayrıca ferdin devlete karşı olan haklarını tayin ve tanzim eden kanundur.

2 İdare kanunları

Çeşitli kamu hizmetlerinin görülmesini ve devlet mekanizmasının işlemesini düzenleyen kuralların tümünü teşkil eder. Teşkilât kanunları, personel, güvenlik kanunları gibi.

3 Ceza kanunları

Devletin yasalarına ve yasaklarına karşı suç işleyenlere uygulanacak cezai müeyyideleri tanzim eden kanunlardır.

4 Usul kanunları

Devlet organları olan mahkemelerin adaleti dağıtırken izleyecekleri yöntemleri düzenler. Hukuk muhkemeleri usulü, ceza mahkemeleri usulü kanunları gibi.

KANUNİ YEDEK AKÇE

5 Devletler genel hukuku

Devletler arasında gerek barış ve gerek

savaş halindeki ilişkilerin cereyan şeklini ve uyulacak kuralları belirliyen kanunlardır.

6 Mali kanunlar

Mali haklara ilişkin kanunların hepsine denir. Vergi kanunları, barem kanunu, umumi muhasebe kanunu, emekli ve sosyal si gortalar kanunu gibi. Bütçeye ait kanunlar; umumi muvazene veya “bütçe kanunu” adıy la her yıl düzenlenir.

B ÖZEL HAKLARLA İLGİLİ KANUNLAR

1 Medeni kanun

Hukuk bakımından eşit olan gerçek ve tüzel kişilerin her türlü sosyal ve ekonomik ilişkilerini düzenliyen kanunlardır. Bu kanun genel kuralları içine alan başlangıç kısmından başka şahsın hukuku, aile hukuku, miras hukuku, eşya hukuku ve borçlar hukuku olmak üzere 5 kısımdan oluşmaktadır.

2 Ticaret kanunu

Bu kanun medeni kanunun ayrılmaz bir parçasıdır. Çünkü bu kanun da fertlerin günlük hayat münasebetlerinden bir kısmını yani ticari hayat ilişkilerini düzenler.

3 Devlet hususi hukukuna ait kanunlar özellikle çeşitli devlet uyrukları arasındaki özel hukuk ilişkilerinde hangi devlet kanununun uygulanacağını ve fertlerin bağlılık (tabiiyet) ilişkilerini tayin ve tanzim eden kanunlardır.

4 özel kanunlar

Dar bir sosyal ilişkiler alanında kalan hukuki olayları hükmü altına alan kanunlardır. Belediye ve vergi resimleri hakkındaki kanun, ihtira beraati kanunu, Ziraat Bankası kanunu gibi.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*