İKTİSAT

İktisat bir ülkenin doğal varlığının ve milletin sosyal düzeninin meydana getirdiği sınırlar içinde belli hayati amaçlara varmak için mevcut araçların ve olanakların Ölçülü ve dikkatli kullanılması ve bu konudaki çalışmaların da plânlı yürütülmesidir.

Diğer bir deyişle;

İktisat, hayati ihtiyaçların ekonomik varlıklarla kapatılmasına yönelik amaçları belli faaliyetlerdir. Bu plânlı hareket ve çalışma insanların herhangi bir zamanda birbirleriyle olan sosyal ilişkilerinin çizdiği çerçeve içinde sürer. Bu ilişkileri tarihin akışı içinde devlet zoru, ahlâk, gelenek, hukuk ve yasalar çeşitli şekilde düzenlemişlerdir. Bununla beraber iktisat, bu ilişkiler içinde daima aynı kalan bir şey değildir, aksine değişebilir bir varlıktır. Bu nedenle insanların hayatında iktisadi savaşma zamanları olduğu gibi iktisadi yükseliş ve kalkınma dönemleri de vardır.

Bu genel açıklamadan sonra iktisat hakkında şimdiye kadar yapılmış belli başlı tarifleri belirtelim

1 İktisadın amacı, servetlerin nasıl doğduğunu, tedavül ettiğini, dağıldığını ve tüketildiğini araştırmaktır.

2 İktisat, insan faaliyetini bedeli fiyat olarak ödenen mübadeleler yönünden İnceleyen bilimdir.

3 İktisadın konusu, maddi refah koşullarına erişmek ve bunlardan gereği gibi yararlanmak amacıyla iş hayatında fertlerin ve toplumun davranışlarını incelemektir.

4 İktisat, fert, aile, firma veya dev let düzeyinde, kaynakların yönetimine ait genel ilkeleri inceleyen ve bu düzeylerdeki kıymet yaratıcı veya tüketici eylemleri kapsamına alan bilimdir.

5 Maddi bir ihtiyacı gidermek, en az zahmet ve fedakârlık karşılığında hedef tutulan veya mümkün olan sonucu almak üzere harcanan sistemli gayretler, iktisadi olayları ve iktisadi faaliyeti meydana getirir. Sonuç olarak;

İktisat, servetin üretim, dağıtım ve tüketimini inceleyen bilimdir. İktisadın konusu, insan faaliyetinin, ihtiyaçları karşılamak amaciyle mal ve hizmet elde etme bakımından incelenmesidir.

İKTİSADİ DEVLET TEŞEKKÜLÜ

Sermayesi veya sermayesinin yarıdan fazlası devlet tarafından konulan mali, zirai, ticari ve sınai teşebbüslere verilen isimdir. Bunlar ya doğrudan doğruya devletçe ve bir devlet dairesi şeklinde yönetilmekte ya da belli konularda özerkliği olan özel kişilikler olarak ayrı bir yönetime tabi tutulmaktadır.

Doğrudan doğruya devletçe yönetilen İktisadi devlet teşekküllerinden bir kısmı genel bütçeye dahil bulunmakta bir kısmı da yine devlet bütçesinden döner sermayelerle İşletilmekte ya da katma bütçe ile yürütülmektedir. örneğin, Devlet Demiryolları, Devlet Deniz Yolları, Devlet Hava Yollan, Devlet Orman İşletmeleri katma bütçeli devlet iktisadi teşekküllerindendir. Tekel İdaresi de aslında katma bütçeli bir devlet İdaresidir. Fakat önemli bir kısım çalışma alanı ve alım satımları döner sermaye ile idare edildiğinden iki çeşit idareyi bünyesinde toplayan bir özellik gösterir.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*