Hisse senedi ile tahvil arasında fark var mıdır?

Elbette, hisse senedi ile tahvil arasında hem ekonomik açıdan, hem de hukuksal açıdan bazı farklar vardır. Bunlar:
1) Tahvil bir borçlanma belgesidir. Tahvil hamjli (taşıyıcısı) tahvili çıkaran kuruluşun uzun dönemli alacaklısıdır, tahvilden elde edilen fon, şirket içinyabancı sermayedir. Halbuki bir ortaklık ve mülkiyet belgesi olan hisse senedinin sahibi şirketin debelirli bir oranda sahibi durumundadır, şirketin bu durumda kullandırdığı sermaye ise, öz sermayedir.
2) Tahvil hamili, şirketin aktif üzerinde alacağından başka hiçbir hakka sahip değildir. Şirketin yönetimine katılmaz. Buna karşılık şirketin kaynaklarından önce tahvil sahiplerinin faizleri ödenir. Hisse senedi sahipleri ise, ancak şirket kar etmişse, bilanço kar göstermişse temettü alabilirler. Tahvil sahipleri alacaklarını aldıktan sonra şirketin mal varlığı üzerinde herhangi bir hak iddia edemezler.
3) Tahvilde bir vade söz konusudur. Bu vade, kesindir. Dönem sonunda tahvil hamiliyle şirket arasındaki hukuksal ilişkisi de son bulur. Buna karşılık hisse senedinde vade yoktur. Ayrıca hisse senedi hamili ife şirket arasındaki hukuksal ilişki, şirketin varlığı sürdükçe devam eder. Buna karşılık hisse senedinin hamili değişebilir.
4) Tahvilin getirisi belirli ve sabittir. Hemen belirtelim ki değişken faizli tahvillerde faiz oranı değişik. Hisse senedinde ise hangi yıl ne kadar gelir elde edileceği belli değildir.
5) Bir şirketin çıkarabileceği hisse senedi miktarı, hiçbir kanuni kayda tabi değildir. Buna karşılık şirketlerin ihraç edebilecekleri tahvil miktarı ödenmiş sermaye ve ihtiyatlarıyla sınırlıdır.
6) Tahviller, yasaya göre nominal değerlerinin altında ihraç edilebilir. AHisse senetleri ise nominal değerlerinin altında satılamaz.
7) Hisse senetlerini yalnızca anonim şirketler ihraç edebi lir. Tahviller ise, şirketler dışında devlet, belediyeler gibi tüzelkişiliğe sahip kamu kuruluşlar tarafından da ihraç edilebilir.
8) Tahviller, belirli bir plan dahilinde geri ödenir. Hisse senetlerinde ise ilke olarak geri ödeme sözkonusu değildir. Ancak ihtiyari (isteğe bağlı) hisse senetlerinin tamamen geri ödemesi şirketin tasfiyesi demektir.
9) Tahvil ile hisse senedi arasındaki ekonomik açıdan farkların başında risk konusu gelmektedir. Tahvil hamili, tahvili ihraç eden şirketin kar veya zarar riskine katılmaz.Şirket dönem sonunu karla da kapatsa, zararla da kapatsa, vade sonunda ana para ve faizlerini alır.
10) Tahvil hamili için risk, ancak şirketintahvil ana para ve faizlerini ödemeyecek duruma gelmesi halinde sözkonusudur. Bu durumda da hisse senediyle kıyaslandığında avantajlıdır. Tahvil bir borçlanma senedi olduğu için ana para ve faiz yargı yoluyla da tahsil edilebilir. Şirketin iflası veya tasfiyesi halinde de tasfiyeden önce borçlar ödeneceği için tahvil hamilleri, hisse senedi hamillerinden önce alacaklarını alırlar. Hisse senedi hamilleri ise, ancak şirketin mal varlığından bütün borçları ödendikten ve Tasfiye masrafları çıktıktan sonra kalanı hisseleri oranında paylaşırlar.
Hisse senedi hamilleri tam anlamıyla risk altındadır. Bunlardan biri temettü (kar payı) alıp almama riskidir. Şirket dönem sonunda faaliyetlerde kar elde ederse temettü dağıtır, kar etmezse doğal olarak dağıtabileceği birşey olamaz, bir şirket, birkaç yıl üstüste temettü dağıtamayabilir.

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*