ÇEKİN POLİÇEDEN FARKI

Çekler, poliçelerde olduğu gibi üç kişi arasında bir ilişki kurar, çekte alacaklı keşideci, borçlu muhatap Bankadır. Keşideci çekle muhatap üzerine ve hâmil lehine bir ödeme emri verir. Bununla beraber, çeklerin poliçelere benzediği veya poliçeden ayrıldığı noktalar vardır.

Poliçelerde muhatap herhangi bir kişi olabildiği halde, çekte muhatap ancak bir banka olabilir. Herhangi bir kişi üzerine çekilecek çekin ticari bir değeri yoktur. Sadece bir havale emri niteliğindedir.

2 Çekler daha çok bir ödeme aracıdır. Krediye aracılığı geçicidir.
3 Poliçelerin vadeleri 4 ayrı şekilde gösterilebildiği halde, çeklerde vade söz ko nusu değildir. Çekte vade gösterilmiş olsa da görüldüğünde ödenmesi şarttır. (T.K, mad. 707).
4 Poliçelerde ödemeden önce kabul işlemi olduğu halde çeklerde kabul yoktur (T.K. mad. 696).
5 Karşılıksız poliçe keşidesi, onun hukuki değerini bozmadığı halde, karşılığı (provizyon) olmadan çekilen çek ödenmez (T.K. mad. 695). Alacağı bulunmadan çek çeken keşideci dolandırıcı durumuna geçer ve cezalandırılır.
6 Poliçeler, hâmile tanzim edilemediği halde, çekler hâmiline olabilir fT.K. mad. 583, 697). Ancak poliçelerde lehdar ya da hâmil tarafından yapılacak hâmiline ciro beyaz ciro hükmünde olduğu için, poliçenin bu şekilde sürümü de mümkün olur. (T.K. mad 594).
7 Çeklerde ibraz süresi, çekin tanzim edildiği yerde ödenecekse 10 gün, tanzim yerinden başka bir yerde ödenecekse 1 aydır. Halbuki ibrazında bir poliçenin nihayet bir yıl içinde muhataba ibrazı mümkündür.
8 Poliçelerde ödememe protestosunun vâdeyi izleyen iki iş günü içinde çekil mesi gerekir. Çeklerde ise mahalli olanlar
tanzim tarihinden başlayarak 10 + 1 = 11 gün mahalli olmayanlar 1 ay + 1 gün içinde protesto edilir.
9 Poliçelerin aksine olarak çeklerin rehin cirosu caiz değildir. Ticaret Yasasının 730. maddesinde bu konuda bir atıf (bağlantı) yapılmamıştır. Aslında ibraz süresi pek kısa olan ve daha çok ödeme aracı bulunan çeklerin teminat olarak kullanılması sözkonusu olamaz.
10 Poliçeler bugün %o 5 nisbı pula tâbidir. Çekler ise puldan muafdır. Bu muafiyette, çeklerin ticari işlerde emniyetle kullanılmasını temin ve teşvik amacı güdül müştür. (6536 sayılı Damga Kanunu mad 32/3).

Yorum Yaz

Your email address will not be published.

*